ΥΠΟΣΤΗΡΙΞΗ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ ΠΟΥ ΔΙΔΑΣΚΟΥΝ ΣΕ ΟΛΙΓΟΘΕΣΙΑ ΣΧΟΛΕΙΑ

 

Α. ΘΕΣΜΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ

 Για τα ολιγοθέσια Δημοτικά το βασικό θεσμικό πλαίσιο είναι η Υ.Α. 83939/Δ1/19-5-2017, ΦΕΚ Β΄ 1800/24-5-2017, όπως έχει τροποποιηθεί με την 117956/Δ1/21-9-2021, ΦΕΚ Β΄ 4477, και πλέον και με την 114742/Δ1/03-09-2026. Αυτό επιβεβαιώνεται ρητά στην εγκύκλιο Φ7/117148/Δ1/8-9-2026 για τη λειτουργία των Δημοτικών το 2026–27.

 Η φετινή εγκύκλιος αναφέρει ρητά ότι στα ολιγοθέσια Δημοτικά κάθε μαθητής/τρια πρέπει να παρακολουθεί κατ’ ελάχιστον ένα διδακτικό ημίωρο του μαθήματος της διαθέσιμης ειδικότητας σε συνδιδασκαλία, μέσα από ομαδοποιήσεις που συγκροτούν οι εκπαιδευτικοί του σχολείου. Επίσης, διευκρινίζει ότι «το ίδιο ισχύει και για το μάθημα των Αγγλικών που διδάσκεται εφόσον διατίθεται εκπαιδευτικός ΠΕ06». Άρα, η συνδιδασκαλία στα Αγγλικά σε ολιγοθέσιο Δημοτικό όχι μόνο επιτρέπεται αλλά προβλέπεται ρητά από το ισχύον πλαίσιο. Το σημαντικότερο όμως είναι το εξής: η εγκύκλιος δεν επιβάλλει ότι όλες οι ώρες Αγγλικών πρέπει να γίνονται σε συνδιδασκαλία ούτε ότι κάθε τάξη πρέπει οπωσδήποτε να διδάσκεται χωριστά. Ορίζει ένα ελάχιστο όριο και αφήνει περιθώριο στις ομαδοποιήσεις. Συγκεκριμένα, οι ομαδοποιήσεις «θα συγκροτήσουν οι εκπαιδευτικοί του σχολείου». Υπάρχει μάλιστα μια ιδιαίτερα σημαντική πρόβλεψη της εγκυκλίου 2026–27: στα ολιγοθέσια σχολεία παρέχεται «σχετική αυτονομία» στη σύνταξη του Εβδομαδιαίου Ωρολογίου Προγράμματος, ως προς τον τρόπο και τον χρόνο εισαγωγής των μαθημάτων, ώστε το πρόγραμμα να προσαρμόζεται στις μορφωτικές ανάγκες των μαθητών, στη σύνθεση του μαθητικού πληθυσμού, στις ιδιαίτερες συνθήκες του σχολείου και στις ώρες των διαθέσιμων εκπαιδευτικών.

 Β. ΣΥΝΔΙΔΑΣΚΑΛΙΑ

Το βασικό ερώτημα για τον/την εκπαιδευτικό ΠΕ06 δεν είναι:

«Πώς θα διδάξω δύο διαφορετικά βιβλία ταυτόχρονα;»

αλλά:

«Πώς μπορώ να αξιοποιήσω τα δύο βιβλία για να δημιουργήσω μία κοινή μαθησιακή εμπειρία, μέσα στην οποία κάθε παιδί εργάζεται προς τους μαθησιακούς στόχους της τάξης και του επιπέδου του;»

 Η συνδιδασκαλία μπορεί έτσι να λειτουργήσει ως πλαίσιο για:

• διαφοροποιημένη διδασκαλία,
• peer learning,
• συνεργατική μάθηση,
• projects,
• αυτονομία,
• επικοινωνιακή χρήση της Αγγλικής,
• συμπεριληπτικές πρακτικές,
• διαθεματική προσέγγιση.

 

Η συνδιδασκαλία δεν σημαίνει ότι τα δύο παιδιά/οι δύο τάξεις ακολουθούν απλώς το βιβλίο της μεγαλύτερης ή της μικρότερης τάξης. Το ισχύον πλαίσιο για τα Αγγλικά το 2026–27 επιτρέπει —και ουσιαστικά επιβάλλει παιδαγωγικά— να οργανωθεί η διδασκαλία με κοινά θέματα και κοινές δραστηριότητες, αλλά διαφοροποιημένους μαθησιακούς στόχους ανά τάξη/επίπεδο.

Οι επίσημες οδηγίες είναι ιδιαίτερα χρήσιμες εδώ, επειδή τονίζουν ότι από τη Γ΄ και μετά το ΕΠΣ-ΞΓ δεν είναι syllabus με υποχρεωτική σειρά κεφαλαίων. Περιγράφει τι πρέπει να μπορεί να κάνει ο μαθητής, ενώ ο επιμερισμός της ύλης, οι δραστηριότητες και ο τρόπος διδασκαλίας προσαρμόζονται στους μαθητές και στο μαθησιακό περιβάλλον. Μάλιστα προβλέπεται ρητά διαφοροποιημένη διδασκαλία.

Επομένως, ισχύουν τα εξής:

Συνδιδασκαλία	Βάση διδασκαλίας	Τι ακολουθούν οι μαθητές
Α΄ + Β΄	ΠΕΑΠ	Α΄: Alpha English · Β΄: Beta English
Γ΄ + Δ΄	ΕΠΣ-ΞΓ	Γ΄: στόχοι A1-, Magic Book 2 · Δ΄: στόχοι A1, Αγγλικά Δ΄
Ε΄ + ΣΤ΄	ΕΠΣ-ΞΓ	Ε΄: στόχοι A1+, Αγγλικά Ε΄ · ΣΤ΄: στόχοι A2-, Αγγλικά ΣΤ΄

 

Ας δούμε τι σημαίνει πρακτικά αυτό:

Συνδιδασκαλία Α΄–Β΄

Εδώ η συνδιδασκαλία είναι ίσως η πιο εύκολη, επειδή και οι δύο τάξεις υπάγονται στο ίδιο ΠΕΑΠ. Οι οδηγίες αναφέρουν μαζί τις Α΄ και Β΄ και προβλέπουν παιγνιώδη, βιωματική, συνεργατική και διαφοροποιημένη μάθηση, με έμφαση κυρίως στον προφορικό λόγο. Το υλικό είναι αντίστοιχα Alpha English για την Α΄ και Beta English για τη Β΄.

Επομένως, δεν θα σας πρότεινα δύο ξεχωριστά μαθήματα μέσα στην ίδια αίθουσα, π.χ. «η Α΄ κάνει Alpha English και η Β΄ περιμένει, μετά η Β΄ κάνει Beta English». Θα πρότεινα κοινή θεματική και διαφοροποίηση της απαίτησης.

Για παράδειγμα, σε κοινό θέμα Animals:

Α΄: ακούει, δείχνει, αναγνωρίζει και ονομάζει cat, dog, bird…, συμμετέχει σε τραγούδι ή παιχνίδι.

Β΄: κάνει τα ίδια αλλά προχωρεί περισσότερο, π.χ. It’s a dog. It’s brown. I like cats., ακολουθεί απλές οδηγίες ή παράγει μικρό προφορικό λόγο.

Αυτό είναι απολύτως συμβατό με τις οδηγίες, οι οποίες λένε ότι ο/η εκπαιδευτικός επιλέγει από το Alpha/Beta English δραστηριότητες ανάλογα με τις ανάγκες, τα ενδιαφέροντα και τους γραμματισμούς που έχουν ήδη αναπτύξει τα παιδιά.

Συνδιδασκαλία Γ΄–Δ΄

Εδώ χρειάζεται περισσότερη προσοχή. Δεν πρέπει να θεωρήσουμε ότι επειδή συνδιδάσκονται θα κάνουν και οι δύο το Magic Book 2 ή και οι δύο το βιβλίο της Δ΄.

·         Η Γ΄ έχει δικό της πλαίσιο: αποτελεί μετάβαση από το ΠΕΑΠ στο ΕΠΣ-ΞΓ και το επίσημο υλικό της είναι το Magic Book 2. Ο στόχος είναι Α1-.

·         Η Δ΄ έχει το δικό της βιβλίο Αγγλικά Δ΄ Δημοτικού και προορίζεται για επίπεδο Α1.

Άρα οργανώνουμε, για παράδειγμα, ένα κοινό μάθημα My daily routine:

Κοινό input: εικόνες, flashcards, μικρό video/story, vocabulary game.

Γ΄ – A1-: get up, go to school, play, sleep και πολύ απλές φράσεις, π.χ. I go to school.

Δ΄ – A1: μεγαλύτερη γλωσσική απαίτηση, π.χ. I get up at seven. I usually go to school at eight., ερωταποκρίσεις What time do you...?, μικρό reading/writing.

 Έτσι το θέμα είναι κοινό, αλλά η "ύλη" ως μαθησιακό αποτέλεσμα δεν εξισώνεται.

Αυτό είναι πολύ σημαντικό και από θεσμική άποψη: το ΕΠΣ-ΞΓ αναφέρει ότι οι μαθητές δεν αντιμετωπίζονται ως ομοιογενής ομάδα και ότι η διδακτική διαδικασία προσαρμόζεται στο επίπεδο και στις ανάγκες τους μέσω εξατομικευμένης και διαφοροποιημένης μάθησης.

Συνδιδασκαλία Ε΄–ΣΤ΄

Το ίδιο μοντέλο, αλλά η διαφορά επιπέδου είναι πλέον περισσότερο εμφανής.

Η Ε΄ στοχεύει σε Α1+, ενώ η ΣΤ΄ σε Α2-. Κάθε τάξη εξακολουθεί να έχει το αντίστοιχο σχολικό βιβλίο της — Αγγλικά Ε΄ και Αγγλικά ΣΤ΄. Οι επίσημες οδηγίες τα κατονομάζουν ξεχωριστά.

Για παράδειγμα, κοινή θεματική Food and healthy eating:

Ε΄ – A1+: λεξιλόγιο τροφίμων, I like / I don't like, There is/are, απλή περιγραφή γεύματος, σύντομο κείμενο.

ΣΤ΄ – A2-: αιτιολόγηση και πιο σύνθετη επικοινωνία, π.χ. I think this is a healthy meal because..., σύγκριση επιλογών, κατανόηση μεγαλύτερου κειμένου, μικρό paragraph ή παρουσίαση.

Μπορούν να κάνουν ακόμη και κοινό project, αλλά με διαφορετικό προϊόν. Για παράδειγμα, η Ε΄ δημιουργεί ένα healthy lunch poster με λέξεις και σύντομες προτάσεις, ενώ η ΣΤ΄ δημιουργεί το ίδιο poster με σύντομες συμβουλές και αιτιολόγηση.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Δεν υπάρχει "ενιαία ύλη συνδιδασκαλίας" Α΄–Β΄, Γ΄–Δ΄ ή Ε΄–ΣΤ΄ που να αντικαθιστά την ύλη/τους στόχους των επιμέρους τάξεων. Η σωστή εφαρμογή είναι:

Ø  κοινό θέμα

Ø  κοινή αφόρμηση/input

Ø  κοινές όπου είναι δυνατόν δραστηριότητες

Ø  διαφοροποιημένες εργασίες και προσδοκώμενα μαθησιακά αποτελέσματα ανά τάξη.

Και ειδικά από Γ΄ έως ΣΤ΄, αυτό είναι πολύ εύκολο να τεκμηριωθεί από τις ίδιες τις οδηγίες του Υπουργείου, γιατί το ΕΠΣ-ΞΓ δηλώνει ρητά ότι μετατοπίζει την έμφαση από την «κάλυψη της ύλης» στο «τι θα μάθει ο μαθητής», και ότι ο επιμερισμός της ύλης καθορίζεται από τους μαθητές και το μαθησιακό περιβάλλον.

Γ. Ενδεικτικό ετήσιο πλαίσιο συνδιδασκαλίας Αγγλικών σε 3/θέσιο Δημοτικό

1. Α΄–Β΄ Δημοτικού

Εδώ θα πρότεινα πραγματικά κοινό μάθημα, με διαφοροποίηση κυρίως στην ποσότητα της γλώσσας που αναμένεται να κατανοήσει και να παράγει κάθε παιδί.

Περίοδος	Κοινή θεματική	Α΄ Δημοτικού	Β΄ Δημοτικού	Ενδεικτική κοινή δραστηριότητα
Σεπτέμβριος	Hello! Me and my classroom	Hello/Goodbye, name, βασικές classroom instructions	Παρουσίαση εαυτού, My name is…, I’m…, περισσότερες οδηγίες τάξης	Songs, name game, Simon Says
Οκτώβριος	Colours – Numbers – Toys	βασικά χρώματα, 1–10, παιχνίδια	περισσότερα χρώματα/αριθμοί, I’ve got… / It’s…	Toy shop / sorting game
Νοέμβριος	My body & senses	μέρη σώματος, απλές εντολές	περιγραφή σώματος/προσώπου, I’ve got…	Action song / monster creation
Δεκέμβριος	Christmas & celebrations	Christmas vocabulary, songs	απλές ευχές και μικρές φράσεις	Christmas card/project
Ιανουάριος	My family	mum, dad, brother, sister	This is my… / I’ve got…	Family tree
Φεβρουάριος	Animals	αναγνώριση/ονομασία ζώων	περιγραφή: It’s big/small. It can…	Guess the animal
Μάρτιος	Food	βασικά τρόφιμα, I like…	I like / I don’t like, απλές επιλογές	Class food survey
Απρίλιος	Spring – Easter – Nature	spring vocabulary	απλές περιγραφές φύσης	Nature poster
Μάιος	Weather & clothes	sun, rain, hot/cold, βασικά ρούχα	It’s sunny. I’m wearing…	Weather presenter
Ιούνιος	Revision & project	λέξεις/τραγούδια/παιχνίδια	σύντομες φράσεις και παρουσίαση	“My English Year” portfolio

2. Γ΄–Δ΄ Δημοτικού

Εδώ αρχίζει να είναι σημαντική η διαφοροποίηση του γλωσσικού προϊόντος.

Προτεινόμενος κοινός ετήσιος προγραμματισμός

Περίοδος	Κοινή θεματική	Γ΄ – χαμηλότερη απαίτηση	Δ΄ – υψηλότερη απαίτηση
Σεπτέμβριος	Getting to know each other / School	alphabet/phonics review, name, age, simple classroom language	προσωπικές πληροφορίες, questions & answers, classroom interaction
Οκτώβριος	Play – Toys – Abilities	play, run, jump, swim, I can…	Can you…? Yes, I can / No, I can’t, μεγαλύτερες προτάσεις
Νοέμβριος	Places & directions	βασικά places, in/on/under, simple location	directions, Where is…?, σύντομη περιγραφή τόπου
Δεκέμβριος	Seasons & celebrations	seasons, weather, Christmas vocabulary	περιγραφή εποχής/εορτής με σύντομο κείμενο
Ιανουάριος	Food & healthy eating	food words, I like/don’t like	meals, preferences, There is/are, healthy/unhealthy
Φεβρουάριος	School & daily life	subjects, days, basic routines	daily routine, time, frequency, timetable
Μάρτιος	Clothes & appearance	clothes, colours	περιγραφή ατόμου, επιλογές ρούχων
Απρίλιος	Family & home	family members, rooms	περιγραφή οικογένειας/σπιτιού, απλό paragraph
Μάιος	Animals – Nature – Environment	animals, nature vocabulary	habitats, simple environmental problems/solutions
Ιούνιος	Project & revision	poster + labels/simple sentences	poster/presentation + connected sentences

 

Το Magic Book 2 προσφέρεται ιδιαίτερα για αυτή τη λογική: για παράδειγμα, οι ενότητες The Weasel and the Mole συνδέονται με food, The Animal School με school, Arthur and his Family με family/places και Planet Recyclon με περιβάλλον.

Παράδειγμα συνδιδασκαλίας

Θέμα: Food

Κοινή έναρξη για όλους:
flashcards → song/video → παιχνίδι κατηγοριοποίησης → listening.

Γ΄:

• apple, banana, milk, bread…
• I like apples.
• I don’t like milk.
• match / circle / label.

Δ΄:

• I usually have milk and cereal for breakfast.
• There are some apples.
• healthy / unhealthy choices
• μικρό κείμενο ή menu.

Έτσι ο/η εκπαιδευτικός δεν κάνει δύο διαφορετικά μαθήματα ταυτόχρονα.

3. Ε΄–ΣΤ΄ Δημοτικού

Εδώ σας προτείνω περισσότερο common topic – tiered task: όλοι δουλεύουν την ίδια θεματική, αλλά η ΣΤ΄ αναλαμβάνει πιο απαιτητική γλωσσική και γνωστική εργασία.

Το επίσημο ψηφιακό υλικό περιλαμβάνει χωριστό διδακτικό πακέτο για την Ε΄ και χωριστό βιβλίο για τη ΣΤ΄. Η ΣΤ΄, για παράδειγμα, ξεκινά με το Unit 1: Our Multicultural Class, το οποίο συνδέει γλώσσα, πολιτισμό, επικοινωνία, ομοιότητες και διαφορές.

Περίοδος	Κοινή θεματική	Ε΄	ΣΤ΄
Σεπτέμβριος	Me – My world – Our class	προσωπικά στοιχεία, likes/dislikes	παρουσίαση εαυτού και πολιτισμικής ταυτότητας, σύγκριση
Οκτώβριος	Daily life & routines	Present Simple, routines, time	routines + frequency + comparing lifestyles
Νοέμβριος	Places – My town – Travel	places, directions, descriptions	travel information, longer texts, giving recommendations
Δεκέμβριος	Celebrations around the world	vocabulary + simple cultural information	σύγκριση εορτών/παραδόσεων και σύντομη παρουσίαση
Ιανουάριος	Food & healthy lifestyle	food, quantities, healthy choices	advice, reasoning, comparison of diets/lifestyles
Φεβρουάριος	People – Jobs – Interests	jobs, skills, hobbies	abilities, aspirations, description/interview
Μάρτιος	Past experiences & stories	βασική αφήγηση και sequencing	πιο αναπτυγμένη αφήγηση γεγονότων
Απρίλιος	Technology & communication	devices, uses, simple opinions	advantages/disadvantages, expressing and supporting opinion
Μάιος	Environment & sustainable living	environmental vocabulary, must/mustn’t/can	problems, causes, solutions, persuasive language
Ιούνιος	Final project / Portfolio	σύντομη παρουσίαση	μεγαλύτερη παρουσίαση / written product

Η λειτουργική οργάνωση ενός 40/45λέπτου

Δεν θα σας συνιστούσα την οδηγία «15 λεπτά στη μία τάξη και μετά 15 λεπτά στην άλλη». Όμως σας προτείνω την παρακάτω δομή:

·         5΄–10΄ κοινό warm-up

·         10΄–15΄ κοινή παρουσίαση/input →

·         15΄ διαφοροποιημένη εργασία

·         5΄–10΄ κοινή παραγωγή/ανατροφοδότηση.

Για παράδειγμα, σε Ε΄–ΣΤ΄ με θέμα Environment:

Όλοι: βλέπουν εικόνες περιβαλλοντικών προβλημάτων και κάνουν vocabulary brainstorming.

Ε΄:
We must recycle.
We mustn’t drop litter.
Δημιουργεί poster 5 Green Rules.

ΣΤ΄:
People should recycle because…
One of the biggest problems in our area is…
We could solve this problem by…
Δημιουργεί μικρή environmental campaign.

Στο τέλος παρουσιάζουν όλοι μαζί.

Στη συνδιδασκαλία των Αγγλικών σε ολιγοθέσιο Δημοτικό δεν επιδιώκεται η ταυτόχρονη διδασκαλία δύο διαφορετικών εγχειριδίων ως δύο ανεξάρτητων μαθημάτων. Συνιστάται η αναζήτηση κοινών θεματικών και επικοινωνιακών στόχων, η αξιοποίηση κοινού γλωσσικού input και κοινών βιωματικών ή συνεργατικών δραστηριοτήτων και, στη συνέχεια, η διαφοροποίηση των μαθησιακών απαιτήσεων, των εργασιών και του αναμενόμενου γλωσσικού προϊόντος ανάλογα με την τάξη και το επίπεδο των μαθητών. Τα εγκεκριμένα εγχειρίδια κάθε τάξης εξακολουθούν να αποτελούν βασικό εκπαιδευτικό υλικό και μπορούν να αξιοποιούνται επιλεκτικά και συνδυαστικά.

Αυτό είναι και πολύ πιο εφαρμόσιμο στην πραγματικότητα ενός ολιγοθέσιου σχολείου από την απαίτηση να προχωρούν δύο διαφορετικά βιβλία παράλληλα μέσα στην ίδια διδακτική ώρα. Επιπλέον, η επίσημη πλατφόρμα του ΥΠΑΙΘΑ για το 2026–27 τοποθετεί τις Ξένες Γλώσσες μέσα στο πλαίσιο των προγραμμάτων σπουδών και των οδηγιών διδασκαλίας, ενώ τα επίσημα ψηφιακά βιβλία παραμένουν διαθέσιμα ανά τάξη.

Μια σημαντική διευκρίνιση: ο παραπάνω πίνακας είναι πρόταση παιδαγωγικής οργάνωσης της συνδιδασκαλίας, όχι υπουργική κατανομή της ύλης ανά μήνα.

 Δ. ΠΡΟΤΕΙΝΟΜΕΝΗ ΘΕΜΑΤΙΚΗ ΑΝΤΙΣΤΟΙΧΙΣΗ

1. Γ΄–Δ΄ Δημοτικού

Το Magic Book 2 της Γ΄ έχει 10 ενότητες, από Kelly έως The Magic Island. Το βιβλίο της Δ΄ έχει επίσης 10 Units, με σαφείς επικοινωνιακές θεματικές: σχολείο, hobbies, τόπος, χρόνος/καιρός, συνήθειες, ζώα, επαγγέλματα, πόλη, φαγητό και προσωπικές πληροφορίες.

Κοινός άξονας	Γ΄ – Magic Book 2	Δ΄ Δημοτικού	Τι μπορούν να κάνουν μαζί	Διαφοροποίηση
1. Getting together – play & abilities	Unit 1: Kelly – Come and play!, A magic key!, We're pirates!	Unit 2: What's your favourite hobby or sport?	παιχνίδια, hobbies, what I like/can do	Γ΄: λέξεις/chunks, I can… / I like… · Δ΄: περιγραφή hobby/sport και προτιμήσεων
2. Places & maps	Unit 2: Captain Cook – The magic map, On the big island, The dragon's house	Unit 3: This is where I live	map activities, places, location	Γ΄: basic places/prepositions · Δ΄: there is/are, περιγραφή πόλης/χωριού, facilities
3. Seasons & weather	Unit 3: The Ant and the Cricket – summer, autumn, winter	Unit 4: Time	seasons, weather, seasonal activities	Γ΄: weather/season vocabulary · Δ΄: time, months, weather, seasonal routines
4. Food & healthy eating	Unit 4: The Weasel and the Mole – Time for lunch, The right kind of food	Unit 9: The School Party	food, meals, healthy choices	Γ΄: food vocabulary, likes/dislikes · Δ΄: quantities, shopping, recipes, healthy/unhealthy food
5. School life	Unit 5: The Animal School	Unit 1: Back to School	classroom, subjects, school activities	Γ΄: school words/simple phrases · Δ΄: timetable, subjects, detailed school description
6. Clothes & appearance	Unit 6: The Emperor's New Clothes	κυρίως Unit 7: What are you doing? + επιλεγμένο υλικό	clothes, appearance, actions	Γ΄: colours/clothes · Δ΄: description + present continuous
7. Family & favourite places	Unit 7: Arthur and His Family	Unit 10: Enjoy your Holidays	family, self, favourite place	Γ΄: family vocabulary, simple descriptions · Δ΄: personal information, connected description
8. Stories, past & mythology	Unit 8: Daedalus and Icarus	μπορεί να συνδυαστεί με project από Units 3/10	myth/story, places, sequencing	Γ΄: story comprehension & sequencing · Δ΄: μεγαλύτερο oral/written product
9. Environment & animals	Unit 9: Planet Recyclon	Unit 6: Animals + Unit 8: Around the City	environment, animals, rules for protecting nature	Γ΄: Help the planet, simple rules · Δ΄: endangered animals, obligation/rules
10. Values – cooperation – end of year	Unit 10: The Magic Island – Be kind, Love for people	Unit 10: Enjoy your Holidays	friendship, kindness, personal presentation	Γ΄: simple messages · Δ΄: short text/presentation/yearbook

 

Επομένως, δεν θα πρότεινα να ακολουθείται υποχρεωτικά η σειρά των βιβλίων. Για παράδειγμα, όταν η Γ΄ φτάσει στο Unit 4 – The Weasel and the Mole, είναι πολύ λογικό ο/η εκπαιδευτικός να δουλέψει παράλληλα επιλεγμένα μέρη του Unit 9 – The School Party της Δ΄.

Δηλαδή:

Γ΄: apple, bread, cheese, milk – I like… – healthy food
Δ΄: quantities, shopping, ingredients, cooking instructions, healthy choices.

Το κοινό θέμα είναι Food, αλλά η γνωστική και γλωσσική απαίτηση παραμένει διαφορετική.

2. Ε΄–ΣΤ΄ Δημοτικού

Εδώ η αντιστοίχιση γίνεται ακόμη πιο ενδιαφέρουσα. Η Ε΄ έχει θεματικές όπως internet/Europe, school life, places, environment, comparisons, past, stories, people και travel. Η ΣΤ΄ έχει πολυπολιτισμικότητα, shopping, imaginary creatures, aviation/history, travel through time, professions, experiences, achievements, environment και entertainment.

ü  Κοινές θεματικές:

1. Ε΄ Unit 1 ↔ ΣΤ΄ Unit 1

-Internet Friends around Europe ↔ Our Multicultural Class

Η Ε΄ ασχολείται με Ευρώπη, internet friends, preferences και επικοινωνία, ενώ η ΣΤ΄ με χώρες, εθνικότητες, σχολική ζωή, καθημερινές δραστηριότητες και πολυπολιτισμικότητα.

Κοινό project:

Our European/Multicultural Classroom

Ε΄:
I'm from… / I like… / At my school we…

ΣΤ΄:
Students in… usually… / One similarity is… / However…

2. Ε΄ Unit 3 ↔ ΣΤ΄ Unit 5

-Places ↔ Travelling through Time

Η Ε΄ προβλέπει περιγραφή τόπου και giving directions. Η ΣΤ΄ στο Unit 5 περιλαμβάνει directions, transportation, maps και museum leaflet.

Κοινό project:

Welcome to Our Town

Ε΄ → simple tourist map.
ΣΤ΄ → tourist/museum leaflet με directions και πληροφορίες.

3. Ε΄ Unit 5 ↔ ΣΤ΄ Unit 9

Ready for Action ↔ Earth Day Everyday

Αυτή είναι εξαιρετική αντιστοίχιση.

Η Ε΄ ασχολείται με:

• protecting the planet,
• reducing waste,
• protecting the neighbourhood.

Η ΣΤ΄ με:

• pollution,
• endangered species,
• environmental problems,
• causes/results,
• environmental posters.

Κοινό project:

Green School Campaign

Ε΄ – A1+:
We should recycle.
Don't waste water.
We can plant trees.

ΣΤ΄ – A2-:
Plastic pollution is a serious problem because…
We should reduce plastic use so that…

4. Ε΄ Unit 7 ↔ ΣΤ΄ Unit 4

Going Back in Time ↔ The History of the Aeroplane

Η Ε΄ δουλεύει famous people και Past Simple, όπως Shakespeare και Alexander the Great.

Η ΣΤ΄ δουλεύει ιστορικά γεγονότα, Daedalus/Icarus, Wright Brothers, inventors και past narration.

Κοινό project:

People Who Changed the World

Ε΄ → simple biography timeline.
ΣΤ΄ → αναλυτικότερη biography + historical context.

5. Ε΄ Unit 6 ↔ ΣΤ΄ Unit 3

Good, Better, Best! ↔ Imaginary Creatures

Και οι δύο προσφέρονται άριστα για comparatives/superlatives.

Η Ε΄ χρησιμοποιεί world records, tallest mountains, longest rivers κ.λπ.

Η ΣΤ΄ χρησιμοποιεί συγκρίσεις για ανθρώπους, creatures, monsters και personality.

Κοινό παιχνίδι/project:

The Ultimate Comparison Challenge

Ε΄:
Everest is higher than…
The Nile is one of the longest…

ΣΤ΄:
The dragon is more dangerous than…
The most intelligent creature is… because…

Πώς θα μπορούσε τελικά να οργανωθεί η χρονιά;

Θα πρότεινα στους/στις εκπαιδευτικούς να μην επιχειρήσουν να τελειώσουν τα δύο βιβλία συγχρονισμένα σελίδα προς σελίδα. Πιο λειτουργικό είναι ένα μοντέλο 8–10 κοινών thematic cycles, διάρκειας περίπου 3–4 εβδομάδων το καθένα.

Παράδειγμα για Ε΄–ΣΤ΄:

Σεπ.–αρχές Οκτ.: Identity – Europe – Multiculturalism
 Ε΄ U1 + ΣΤ΄ U1

Οκτ.–Νοέμβριος: School life – habits
Ε΄ U2 + επιλεγμένο υλικό ΣΤ΄ U1

Νοέμβριος: Places – directions – travel
Ε΄ U3 + ΣΤ΄ U5

Δεκέμβριος: Celebrations around the world
Ε΄ U4 + intercultural material ΣΤ΄ U1

Ιαν.–Φεβ.: Comparisons – records – creatures
 Ε΄ U6 + ΣΤ΄ U3

Φεβ.–Μάρτιος: Environment
 Ε΄ U5 + ΣΤ΄ U9

Μάρτιος–Απρίλιος: Past – history – famous people
Ε΄ U7/U9 + ΣΤ΄ U4

Απρίλιος–Μάιος: Stories – culture
 Ε΄ U8 + ΣΤ΄ U3/U10

Μάιος–Ιούνιος: Travel – museums – end-of-year project
Ε΄ U10 + ΣΤ΄ U5/U10.

Και για Γ΄–Δ΄:

Σεπτέμβριος: Play – getting to know each other
Γ΄ U1 + Δ΄ U2

Οκτώβριος: School
 Γ΄ U5 + Δ΄ U1

Νοέμβριος: Places & maps
 Γ΄ U2 + Δ΄ U3

Δεκέμβριος: Seasons – weather – celebrations
Γ΄ U3 + Δ΄ U4/U5

Ιανουάριος: Food
Γ΄ U4 + Δ΄ U9

Φεβρουάριος: Clothes – people – actions
Γ΄ U6 + Δ΄ U7

Μάρτιος: Family & favourite places
 Γ΄ U7 + Δ΄ U10

Απρίλιος: Stories/myths
Γ΄ U8 + project work Δ΄

Μάιος: Animals – environment – rules
 Γ΄ U9 + Δ΄ U6/U8

Ιούνιος: Friendship – cooperation – holidays
Γ΄ U10 + Δ΄ U10.

Αυτό που σας προτείνω αποτελεί πολύ πιο εφαρμόσιμο μοντέλο για ολιγοθέσιο σχολείο: δεν ακυρώνει κανένα βιβλίο, αλλά μετατρέπει τα δύο διαφορετικά εγχειρίδια σε τράπεζες υλικού γύρω από έναν κοινό θεματικό κορμό. Το ίδιο το βιβλίο της Ε΄ μάλιστα περιλαμβάνει projects και διαθεματικές δραστηριότητες, ενώ τα επίσημα εγχειρίδια της Δ΄ και ΣΤ΄ οργανώνονται ρητά γύρω από functions, projects και can-do outcomes, κάτι που διευκολύνει ακριβώς αυτή την προσέγγιση.

Κοινός άξονας	Ε΄ Δημοτικού	ΣΤ΄ Δημοτικού	Πρόταση συνδιδασκαλίας
1. Europe – identity – multiculturalism	Unit 1: Internet Friends around Europe	Unit 1: Our Multicultural Class	Εξαιρετική αντιστοίχιση
2. School life – habits – everyday life	Unit 2: School Life and the World around Us	Unit 1: Our Multicultural Class	κοινό survey/project για school life
3. Places – directions – transport	Unit 3: Places	Unit 5: Travelling through Time	town maps, directions, transport, museum/tourist leaflet
4. Celebrations & cultures	Unit 4: Christmas Everywhere	Unit 1: Our Multicultural Class	intercultural project: celebrations around the world
5. Environment	Unit 5: Ready for Action	Unit 9: Earth Day Everyday	ίσως η καλύτερη αντιστοίχιση των δύο βιβλίων
6. Comparisons & records	Unit 6: Good, Better, Best!	Unit 3: Imaginary Creatures	comparatives/superlatives, description, quizzes
7. Famous people & the past	Unit 7: Going Back in Time	Unit 4: The History of the Aeroplane	biography, past events, famous people/inventors
8. Stories & literature	Unit 8: All about Stories	Unit 3: Imaginary Creatures ή Unit 10: Time for Fun	stories, characters, literature, film/book response
9. Inspiring people – achievements	Unit 9: Amazing People and Places	Unit 6: Me, Myself and My Future Job	people, achievements, skills, aspirations
10. Travel – museums – culture	Unit 10: Summer Is Here!	Unit 5: Travelling through Time	airports, museums, tourism, directions, travel project

 

Σημείωση ο παραπάνω συγχρονισμός είναι παιδαγωγική πρόταση και όχι υπουργικά καθορισμένη αντιστοίχιση των Units.

 Επισήμανση!

Οι παραπάνω αντιστοιχίσεις Units και ο προτεινόμενος ετήσιος προγραμματισμός αποτελούν ενδεικτική παιδαγωγική πρόταση της Συμβούλου για την οργάνωση της συνδιδασκαλίας και όχι δεσμευτική κατανομή διδακτέας ύλης προκειμένου να υποστηρίξει τους/τις εκπαιδευτικούς στα όλο και αυξανόμενα ολιγοθέσια σχολεία.

Δεν αποτελούν επίσημη αντιστοίχιση Units από το ΥΠΑΙΘΑ.

Ο/η εκπαιδευτικός ΠΕ06 διαμορφώνει τον προγραμματισμό του/της λαμβάνοντας υπόψη:

• τα ισχύοντα Προγράμματα Σπουδών,
• τα αναμενόμενα μαθησιακά αποτελέσματα,
• το επίπεδο γλωσσομάθειας των μαθητών,
• τις ανάγκες της πολυηλικιακής ομάδας,
• το διαθέσιμο εκπαιδευτικό υλικό,
• τον πραγματικό διδακτικό χρόνο,
• τις ιδιαίτερες συνθήκες του ολιγοθέσιου σχολείου.

Τα εγκεκριμένα σχολικά εγχειρίδια αποτελούν σημαντικό διδακτικό πόρο, αλλά δεν είναι απαραίτητο να χρησιμοποιούνται με αυστηρά γραμμικό και παράλληλο τρόπο στις δύο συνδιδασκόμενες τάξεις.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ ΤΟ ΕΓΓΡΑΦΟ: 

Ομαδοσυνεργατική προσέγγιση στη συνδιδασκαλία Αγγλικών

Αν χρειάζεστε περισσότερη βοήθεια με τις συνδιδασκαλίες σε ολιγοθέσια, επικοινωνείστε μαζί μου μέσω email να σας στείλω περισσότερο υλικό.

Περιμένω τα σχόλιά σας για τα παραπάνω ώστε να διαμορφώσουμε όσο το δυνατό καλύτερα τις οδηγίες για την υποστήριξή σας.